De Hilversumse Boekhandel

Voorpagina

Bestellen

Routebeschrijving

Nieuws

De Boekhandel

Blog

Best Verkochte Boeken

Foto's

Aanraders

Ambassadeurs

Links

Blog

Toekomstboeken
De tragiek van de komkommers
Bladgevoel en margeliefde
Foldertijd

Toekomstboeken

Ik heb een prijkboekenkast. Middenin de woonkamer, voor alle nieuwsgierige ogen om te zien. Die kast bevat boeken van Coetzee. Van Dostojevski en van Roald Dahl. John Irving mag erin. En Theo Thijssen. Edgar Allan Poe, Ira Levin. Een heel gevarieerd clubje.

Ik had ook een andere boekenkast. Die stond in de studeerkamer. (Sinds de komst van mijn dochter is de studeerkamer een babykamer en wordt hij eindelijk intensief gebruikt.) Ik kan mij herinneren dat in die boekenkast Sophie Kinsella stond. Susan Smit, Nicci French en Mo Hayder. Wie nog meer? Ik denk even terug aan mijn vrije leven waarin ik een studeerkamer had waar niemand kwam en waarin die stiekeme boekenkast stond die niemand zag. Karin Slaughters stonden er. Veel spannende boeken, nu ik erover nadenk. Reisboeken stonden er ook. En dieetboeken, hobbyboeken, kookboeken. Veel rommelboeken. Boeken met een missie. Althans, ik kocht ze met een missie voor ogen. Ik zou gaan afvallen. Of sporten, eindelijk. Ik zou naar Ierland gaan, of naar Nieuw-Zeeland. Ik zou extreem goed worden in pokeren en daarmee veel geld en aanzien gaan verdienen. En ik zou ontdekken dat ik een kei was in origamiën en me afvragen waarom ik dit natuurtalent nooit eerder had ontdekt. Sommige boeken las ik ook daadwerkelijk, maar ik moet tot mijn verwondering toegeven dat ik de meeste alleen even doorgebladerd heb. Ze stonden daar gewoon. Te wachten tot mijn leven een andere wending zou nemen. En ik wachtte. Tot die boeken – uit zichzelf – mijn leven een andere wending zouden geven. Ik geloof dat alleen al het kopen van die boeken bij mij een bepaald verlangen vervulde. Het kon. De wijsheid was in huis. Ik kón iedere avond de lekkerste en meest bijzondere gerechten gaan koken in 'no time'. Ik kón tien kilo af gaan vallen, als ik zou willen. Ik kón gaan trainen voor de marathon. Ik kón de World Series of Poker gaan winnen. Op ieder moment kón ik beginnen om mezelf de juiste vaardigheden eigen te maken. Maar er kon me ook een gevoel van triestigheid overvallen als ik al die beloftes naast elkaar – onaangeraakt – zag staan. Al die wensdromen onvervuld; onafgemaakt of nooit aan begonnen.

En toen zou mijn dochter worden geboren, en moest er ruimte komen voor haar. Het bureau, de oude computer, de kasten: weg. De boeken in grote dozen de schuur in. Weg met de toekomstdromen waarin ik een beter en succesvoller mens zou worden. Ze heeft boekenplanken gekregen. Nu staan er alvast Jip en Janneke, Paul Biegel, Astrid Lindgren. Voorleesboeken, voelboeken, badboekjes, knisperboekjes, prentenboeken, aanwijsboeken, zelf-leesboeken, sprookjesboeken. Een nieuwe toekomst is geboren.

Anne Eekhout, medewerkster en moeder, augustus 2010

De tragiek van de komkommers

Bijna zomer. Komkommertijd in de boekhandel. In boekenland, trouwens. Boekhandelaren, uitgevers, ook klanten weten het. Er is niets aan te doen. Nou zijn er partijen die iets proberen, natuurlijk. Onze leverancier komt rond deze tijd altijd vriendelijk leuren met een vijftigtal gunstig geprijsde 'vakantietitels'; vleesgeworden komkommers zou je ze kunnen noemen. Deze boeken worden overigens niet door een man of vrouw in pak met das tentoongespreid aan onze leestafel waarna wij hierover beslissen. Nee. Op een goede dag wordt er een half dozijn meer dozen bij ons afgeleverd dan we gewend zijn. Daarin zitten de vakantietitels, onder de hoopvolle benaming 'actieweken'. En het is natuurlijk een actie, dat snap ik wel, maar toch wel een vrij bedaarde, aangezien vrijwel niemand ervan op de hoogte lijkt. Gelukkig kunnen de vakantietitels zonder probleem retour, waarbij we onze leverancier niets verschuldigd zijn. Het zijn stille weken; zij proberen ook maar wat.

De vakantietitels variëren vaak van de nieuwste chicklits (voor op het strand of aan het zwembad) en gegarandeerde 'sellers' (midprice literatuur), tot jeugdboeken van verschillend allooi. Wat wij met deze titels doen, varieert. Toch een groot gedeelte nemen we op in ons assortiment. Sommige titels hebben we zelfs al, dus kunnen we de stapels lekker hoog maken. Een ander zetten we netjes naast elkaar in het magazijn. Het zijn vaak wat schreeuwerige of juist zielige boeken. Schreeuwerig als het boeken betreft die – vaak geschreven door een vlotte dertiger zonder kinderen, zonder vriend – verhalen over de romantische avonturen van een vlotte dertiger zonder kinderen, zonder vriend. Zielig als het boeken betreft met als titel 'Onschuld' of 'Een hart vol pijn'. Dit zijn romans met jeugdtrauma, seksueel misbruik en ernstig zieke kinderen als onderwerp, vaak op enige waarheid gebaseerd. Hoewel zo'n laatste toevoeging het natuurlijk extra tragisch maakt, durven wij te stellen dat deze boeken niet best zullen verkopen. Daarom moeten ze achter blijven, in afwachting van hun retourzending. Ongewenst zijn ze. Een en al hartverscheurende ellende dus, die boeken.

Ik heb me wel eens afgevraagd wat het promotieteam bij de leverancier doet besluiten deze boeken tot actietitels te promoveren. Zou het kunnen dat ze nog een restant hadden liggen, of werkt dat niet zo? Zijn het de uitgevers die hier een deal over sluiten? Zo verkoop je wellicht eindelijk je niet-verkopende boeken, en je verdient nog wat in die slome zomermaanden. Twee vliegen in een klap en niet geschoten is altijd mis, en zo. En het gebeurt ook wel eens hoor, dat iemand de boekhandel instapt met de vraag of we nog fijne vakantieboeken hebben. Iets makkelijks voor aan het zwembad, op het strand. Of iets wat goed verkoopt: een populair boek, nu in de aanbieding. Een jeugdboek misschien, voor het kleine zusje. Een boek naar de tv-serie van het een of ander? Maar dat er veel vraag naar is? Nee, dat niet.

En zo gebeurt het dat tegen de herfst, wanneer de actieweken verleden tijd zijn en de leverancier zijn boeken terugvraagt, wij een stuk of vijf dozen volpakken met wat er over is gebleven. Wat niet verkocht is. De schreeuwerige boeken, de zielige, ze mogen van hun plank in het magazijn en terug de doos in. Ze wilden zo graag, maar kregen geen kans. Gewogen en te licht bevonden. Nu mogen ze beginnen aan hun winterslaap en het volgende zomer nog eens proberen. En ach, er bestaat een kans dat ze – in de donkerte van de doos – denken toch nog in een vakantiekoffer terechtgekomen te zijn.

Anne Eekhout, medewerkster wikken en wegen, juli 2010

Bladgevoel en margeliefde

Werkend in een boekhandel peins je wat af. Wat is toch die liefde voor boeken? Waarom kent het ene mens die wel, en een ander niet? Wat maakt dat je een boek oppakt, de achterkant leest, weer teruglegt? En waarom laat dat ene boek – van dat kleine stapeltje schuin rechts, die met die intrigerende titel en dito vormgeving – je niet meer los, al heb je er nog geen letter in gelezen?

De Engelsen hebben een uitdrukking: never judge a book by its cover. Oftewel: het gaat om de inhoud. Altijd. Hoewel deze uitdrukking natuurlijk niet alleen voor boeken bedoeld is (misschien wel helemaal niet), is er veel voor te zeggen. Maar het stomme is: ik doe dat dus wel. Een boek beoordelen op de kaft. Nou ja, ik geef het boek het voordeel van de twijfel, op basis van de kaft. En de bladspiegel. En de geur, die het sterkst is als je je neus middenin het boek steekt. En het gevoel van de bladzijden als je ze omslaat. Het bladgevoel, zo je wilt. Ik heb een voorkeur voor gladde bladzijden. Altijd al gehad. Ik sluit niet uit dat deze voorkeur een overblijfsel is uit de tijd dat ik voornamelijk prentenboeken doorbladerde. (Overigens blader ik nog steeds erg graag: prentenboeken, kunstboeken, fotoboeken, tijdschriften ook.) Mijn non-fictieboeken zijn bij voorkeur uit gladde, kleurige bladzijden samengesteld. Kinderboeken ook, het liefst. Romans niet. Romans heb ik het liefst in paperback. Dus geen harde kaft (want te stug in de hand), geen pocket (want te flodderig). Bladspiegel: redelijke marges. Niet te breed, zeker niet te smal. Verder een prettig leesbaar lettertype, in een redelijk formaat. Nog een reden om geen pockets te lezen. Hoe fijn geschreven, hoe meeslepend het plot ook, niets ontmoedigt mij meer dan een dik boek, bestaande uit van die hele dunne bladzijden (glad, dat dan weer wel), vrijwel zonder marges in lettergrootte 4.

En eigenlijk is het gek. Want net als in menselijke relaties geldt dat je de binnenkant niet kunt kennen aan de hand van de buitenkant. En wie zegt dat een mooie buitenkant een mooie binnenkant weerspiegelt? Als ik iets durf te beweren, is het dat het tegendeel vaak het geval is. Welbeschouwd zou ik dus juist naar de lelijke boeken opzoek moeten. De boeken waarvan de saaiheid van de kaft druipt. De boeken waarin geen marge te bekennen valt. De boeken die stinken en waar je een vervelende tinteling van in je vingers krijgt als je langs de bladzijden strijkt, door het schurende papier wat ervoor gekozen is. Dat zijn de mooiste verhalen. Maar die lees ik dus niet.

Rest de vraag: als ik nu al houd van boeken – de inferieure, die een genot zijn om naar te kijken, te besnuffelen en beet te pakken – hoeveel zou ik er dan niet van houden als ik de echt mooie romans zou lezen? Als ik eindelijk ontdek wat het lezen van een meesterwerk inhoudt, begrijp wat het is om verloren te raken in de wereld van een boek, in een personage, het ritme van de taal…

We zullen het nooit weten.

Anne Eekhout, medewerkster inferieure boeken, juni 2010

Foldertijd

Het is foldertijd en het begint leuk. Zo half april druppelen de aanbiedingsfolders van verschillende uitgeverijen binnen. Soms een paar dagen niets, maar het aantal neemt toe met de tijd. Is het even rustig in de winkel, dan is dat heerlijk werk om te doen, vind ik. Aan de tafel, kopje koffie, pen erbij om aan te geven welke boeken en hoeveel daarvan jij zou willen bestellen. Het leuke van werken in een zelfstandige boekhandel is dat dit helemaal aan ons is. Geen overkoepelend bedrijf dat de inkoop regelt. Gezamenlijk beslissen we dus wat er op onze tafels komt te liggen en in de kasten komt te staan.

De eerste paar folders mogen rekenen op een behoorlijke toewijding. De tekst bij ieder aangeboden boek wordt gelezen en je weegt zorgvuldig af of dit boek zal verkopen en of het past bij onze winkel, want ook dat neem je mee. Tot het moment – zo half mei – dat er met de levering van de boeken een enorme doos folders meekomt. De rest. De uitgeverijen die niet zo voortvarend zijn geweest om ons persoonlijk hun folder toe te sturen, zitten in elk geval in deze doos, met dank aan onze leverancier. Wat automatisch meekomt is het beursboek. Dit boek van ettelijke honderden pagina's dik, moet met de hand worden ingevuld. Hierin geven we onze bestellingen van alle nieuw uit te komen boeken aan. De leverancier is zo vriendelijk om alvast een gokje te wagen en heeft daarom een gedeelte al ingevuld: twee exemplaren van dit, vijftien van dat. Soms is het ons niet geheel duidelijk waar deze afwegingen op gebaseerd zijn. Gelukkig mogen we de hele bups zelf aanpassen.

Aangezien het grote merendeel van de aanbiedingsfolders ons met zijn allen tegelijk bereikt, pas een week of drie, vier, voor de definitieve bestellingen moeten worden doorgegeven aan de leverancier, is het onvermijdelijk dat ieder nu pas aangeboden boek op stukken minder belangstelling mag rekenen dan die uit de aanbiedingen die ons eerder hadden bereikt. Er is gewoonweg geen tijd voor. Dit vraagt dus om een snelle afweging. Dat begint al bij de uitgeverij. Hoeveel uitgeverijen Nederland (en België!) kent, daar ben ik niet zeker van, maar gezien het aantal folders moeten dit er zo tussen de honderd en tweehonderd zijn. En dan heb ik het alleen nog over de enigszins bekende. Van de grote als De Bezige Bij, Querido en Nijgh & Van Ditmar tot de vrij kleine eenmanszaken die veelal gericht zijn op een enkel onderwerp (19e eeuwse plantengroei rondom Limburgse ruïnes en die verdacht veel boeken van slechts één schrijver ondergebracht hebben, die toevallig ook nog dezelfde naam blijkt te hebben als de uitgever zelf).

Soms is de afweging dus vrij eenvoudig, maar zelfs een folder van een kwaliteitsuitgever krijgt soms niet de verdiende aandacht, gezien het late tijdstip van levering. Er is geen tijd om de gehele beschrijving van ieder boek te lezen, laat staan het goedbedoelde, ogenschijnlijk persoonlijk aan ons gerichte voorwoord van de uitgever zelf. Dus gaan deze bestellingen soms ook wat op de gok (gelukkig hebben we wat ervaring) en ik moet zeggen dat dit meestal goed uitpakt. Slechts heel soms komt er weeks na het inleveren van het beursboek een half dozijn boeken van twijfelachtig allooi binnen. Maar dit kan net zo goed enthousiasme van de leverancier zijn.

Anne Eekhout, medewerkster folderijen, mei 2010